Het Kam orgel in de Grote kerk van Dordrecht

Dordrecht is de stad van de Dordtse synode van 1619. Die synode had plaats tijdens het twaalfjarige bestand in de oorlog met Spanje. Op dat moment werd het theologische geschil tussen rekkelijken en preciezen in het voordeel van de preciezen beslist. Een van de dingen die daar uit voort kwam was dat er tijdens een dienst niet meer mocht worden gemusiceerd. Uitsluitend het woord van de bijbel diende centraal te staan, de teksten mochten wel verstaanbaar gezongen worden. In veel kerken waar een orgel was werd dat instrument hooguit nog gedoogd om er muziek op te maken na afloop van de dienst of buiten de tijden van een dienst. Zo dus ook in Dordrecht. Maar rond 1630 mocht er ook tijdens diensten weer gespeeld worden, met name om gezangen te kunnen begeleiden.

Het hoofdorgel dat er nu staat dateert uit 1859, toen de Rotterdamse orgelbouwer Willem Hendrik Kam een nieuw instrument bouwde in de kas van het vorige orgel uit 1671, dat door Nicolaas van Hagen uit Antwerpen vervaardigd en door de Dordtse orgelmaker Carl Jacobsz. Pellereyn voltooid was. Het telt 51 registers en een vrij pedaal. Dit zogenaamde Kam orgel is daarna nog diverse keren aangepast.

De orgelbouwer Noorlander heeft voor haar software programma Sweelinq een sampleset van dit orgel laten maken. Ik heb, gebruik makende van een bepaalde registratie op de drie klavieren en het pedaal, een improvisatie gespeeld op dit orgel. Ik was vooral onder de indruk van de mogelijkheden van de zware pedaalbassen. Op de klavieren gebruikte ik respectievelijk de Dulciaan 8’ en Prestant 8’  op het Positief, de Trompet 8’ op het Manuaal en de zachte klanken van Baarpijp 8’, Holpijp8’, Quintadeen 8’, Viola da gamba 8’ en Vox humana 8’ op het Bovenwerk.

Nog een improvisatie op basis van onderstaande registraties, Ik wilde vooral de violon 16 laten horen die echt lijkt op een gestreken contrabas. Bij het positief: de cornet is een instrument voor de discant, in de laagte neemt de dulciaan het over

En een improvisatie met nog de clarinet 4 toegevoegd in het manuaal (=hoofdwerk) en een veel uitgebreidere registratie bij het pedaal

Onbekend's avatar

About Pieter Simons

Docent muziektheorie. Interesses: geschiedenis algemeen, kunstgeschiedenis, lokale geschiedenis, muziek en muziektheorie, filosofie, astronomie, fotografie, natuur, wilde bloemen. En daarnaast allerlei maatschappelijke dingen als onderwijs en opvoeding
Dit bericht werd geplaatst in muziek en getagd met , , , . Maak de permalink favoriet.

Plaats een reactie

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.