Categorie archief: kunst

De Goudse Glazen

In Gouda staat de langste kerk van Nederland, de Sint Jan, omgeven door smalle straatjes. De kerk is enigszins ingeklemd tussen de omringende bebouwing. Dat in tegenstelling tot het stadhuis dat midden op de Markt staat, daar kun je omheen … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , | 1 reactie

Dorpjes in de Gers in Frankrijk

Een week bij familie in Zuid-Frankrijk met niet al te warm weer leende zich voor het bezoeken van een aantal dorpen en steden, in sommige waren we nog niet eerder geweest. De streek was in de Middeleeuwen belangrijk vanwege twee … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Een verborgen Maastrichtse schat

Twee Byzantijnse kruisrelieken van de Onze-Lieve-Vrouwekerk van Maastricht Hoe zijn twee uitzonderlijk kostbare relieken terecht gekomen in de OLV-kerk van Maastricht en daar uiteindelijk ook weer uit verdwenen? In 1939 heeft M. Thewissen er een proefschrift over geschreven. Veel was … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Bezoek aan het Bonnefanten Museum in Corona-tijd

Afgelopen week was het “museumweek” en mensen met een museumjaarkaart konden naar 17 musea in Nederland gaan. Daar moest je dan wel wat voor over hebben. Voordat je aan dat avontuur ging beginnen moest je je realiseren dat je niet … Lees verder

Geplaatst in kunst, maatschappij, recensie | Tags: , , , , , , , , , , , | 2 reacties

Torquato Tasso en Claudio Monteverdi in 1590

Wat lijkt het alweer lang geleden dat we wandelden in de bergen. Genietend van het geluid van beekjes en de geuren in de frisse alpenlucht. Oostenrijk en Noord-Italië waren in het verleden favoriet. Vooral omdat je van daaruit ook nog … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst, muziek | Tags: , , , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Josquin Desprez en Ferrara

In België was er enkele jaren geleden een verkiezing voor de grootste Belg aller tijden. Een van de genomineerden was Josquin Desprez. Maar net als in Nederland wordt eerder een wielrenner als Eddy Merckx dan een beroemde componist uit de … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst, muziek | Tags: , , , , , , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Lichaamstaal in Middeleeuwse afbeeldingen

Vandaag is het Allerheiligen. Dit is in de Rooms-katholieke kerk een grote feestdag. In veel landen zoals in Spanje heeft dan ook iedereen vrij, maar als deze dag op een zondag valt zoals vandaag dan heb je daar niet zoveel … Lees verder

Geplaatst in kunst, recensie | Tags: , , , , , , , | 1 reactie

De gouden decennia der stad Maastricht

In de laatste helft van de twaalfde eeuw zijn er een aantal uitstekende kunstenaars aan het werk in Maastricht. Van daaruit werken ze tot in Utrecht. Maar het duurt tot ongeveer 1470 voordat Maastricht zijn oude faam van kunstenaarsstad weer … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Abschied

Drie dagen Musica Sacra, dat betekende in dit geval vier theater ervaringen tijdens prachtig weer in de mooie stad Maastricht. Met veel minder publiek dan normaal, vanwege alle coronamaatregelen. Samen met mijn vrouw was ik bij de Hoogmis in de … Lees verder

Geplaatst in kunst, muziek, recensie | Tags: , , , , , , , , , , , , , | 1 reactie

Romaans beeldhouwwerk in Keulen

Keulen heeft veel Romaanse kerken. Ik ken eigenlijk geen enkele plaats waar er meer te zien zijn. De Romaanse periode loopt globaal van 900 tot 1200, en in sommige steden kun je nog enkele decennia daar bij trekken. In die … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

De aanbidding van de Drie Koningen in Keulen

In de katholieke kerk worden nog steeds op veel plaatsen relieken vereerd. Het denken aan een heilige maakt dat gelovigen in een soort trance kunnen raken en zo tot een gebed komen.  Ik kan me van alles voorstellen bij een … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , , , , | 2 reacties

Arnt der Bilderschneider

Kijk hier naar een door mij gemaakte film van de tentoonstelling Een van de beste beeldhouwers van de vijftiende eeuw was volgens mij Arnt von Kalkar, of Arnt van Zwolle zoals hij ook wordt genoemd. Waarschijnlijk opgeleid in Vlaanderen werkte … Lees verder

Geplaatst in kunst, recensie | Tags: , , , , , , , , , , , , | 3 reacties

Trier in de middeleeuwen

Aan het einde van de vijfde eeuw was er niets meer over van het ooit zo bruisende stadsleven in Trier en was het aantal inwoners dramatisch gedaald. Maar we zien desondanks nog steeds op lijsten de namen van bisschoppen die … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , | 1 reactie

Trier in de Romeinse tijd

Korte tijd geleden waren we in Trier. Een stad waar veel over te vertellen valt. In dit artikel beperk ik me voornamelijk tot “Trier in de Romeinse tijd”, wat overigens waarschijnlijk ook de belangrijkste periode was voor de stad. Gedurende … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , | 2 reacties

De verering van de heilige Ursula in Roermond

In 2002 en in 2013 zijn er twee afzonderlijke vondsten gedaan in de Munsterkerk van Roermond. De eerste vondst was op de zolder van de sacristie. Blijkbaar had nog nooit iemand daar gekeken. Er lag een schat aan relikwieën die … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , | 1 reactie

Leonardo da Vinci en Josquin des Prez

Dit portret schilderde Leonardo da Vinci in Milaan en het vermoeden bestaat dat hij hier Josquin des Prez heeft afgebeeld. Wie was de beste kunstschilder die er rond 1500 leefde? En wie was toen de beste componist? Ik zeg Leonardo … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst, muziek | Tags: , , , , , , , | 2 reacties

De Mona Lisa

De musea mogen binnenkort weer open, zoals ook de kerken weer open mogen. Dit alles wel nog met restricties. Veel kerken zijn trouwens al open: je kunt er naar binnen lopen om te bidden. Zoals dat vroeger normaal was. De … Lees verder

Geplaatst in kunst | Tags: , , , | 1 reactie

In de war

Dit artikel gaat over cantate 66 van Bach. Een cantate die hij schreef voor tweede Paasdag. Bach probeert in zijn muziek de verwarring te laten horen, de verwarring waarin de leerlingen van Jezus verkeerden nu ze op zich zelf waren … Lees verder

Geplaatst in kunst, muziek | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Bonnefanten Museum

Maurizio Cattelan maakte een driedimensionaal zelfportret, Manhole, dat jaren lang iedereen die er langs liep aankeek, vanuit een gat in de grond. Dat was in museum Boijmans van Beuningen. Waar het nu gebleven is weet ik niet, want vanwege de … Lees verder

Geplaatst in kunst, recensie | Tags: , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Johannes Ciconia en Johannes de Lymburgia

De periode tussen 1350 en 1450 noemt men soms de zwarte eeuw. Het was de tijd van de zwarte dood (de pest), de Frans-Engelse oorlog en de conflicten rond het pausdom. Van 1309-1376 was het pauselijk hof verplaatst van Rome … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst, muziek | Tags: , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Kronos

In het Prado museum in Madrid hangt een schilderij waarop wordt afgebeeld hoe de Griekse god Kronos een kind op eet. Kronos had zijn vader Ouranos gecastreerd met een sikkel (ook te zien op het schilderij) en at zijn eigen … Lees verder

Geplaatst in Astronomie, kunst | Tags: , , , , , , | Een reactie plaatsen

Het Bergportaal van de Servaaskerk

In 1214, bij de voltrekking van het tweede huwelijk van Otto IV, werd het nieuwe portaal van de Servaaskerk waarschijnlijk voor het eerst officieel in gebruik genomen. Het wordt het Bergportaal genoemd, omdat het zuid-westelijke deel van de kerk tegen … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , | 2 reacties

Nunc dimittis

In het Bergportaal van de Servaaskerk van Maastricht bevindt zich een merkwaardig beeld van Maria met kind. Dit enorme portaal* heeft in de loop van de tijd veel te lijden gehad, om te beginnen al in de tijd van de … Lees verder

Geplaatst in kunst, muziek | Tags: , , , , , , , , | 1 reactie

Wat maakt de Servaaskerk van Maastricht uniek?

Een collega vroeg me laatst: het valt me op dat je vaak kerken vergelijkt met de Servaaskerk van Maastricht. Nu valt dat wel mee denk ik, maar ik doe dat al snel als het over Romaanse kerken gaat. Immers de … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , | 1 reactie

Toulouse en de kerk van Saint-Sernin

In een boek over Romaanse kunst zal ongetwijfeld een foto staan van de “Saint-Sernin”, een kerk in Toulouse. Afgelopen maandag heb ik deze kerk bezocht. En tegelijk heb ik nog enkele andere dingen in de stad gezien. De kerk is … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , , , | 3 reacties

Ciurlionis en Jinpa

Čiurlionis dacht in klanken en in beeld. Elke toon was voor hem een kleur. Aan een schilderij gaf hij namen als adagio of fuga. Zeker bij de muziek die hij schreef van 1907 tot 1909 passen naar mijn gevoel ook … Lees verder

Geplaatst in kunst, muziek, recensie | Tags: , , | 2 reacties

Vilnius

Om een idee te geven hoe de samenstelling van de bevolking in de stad Vilnius de laatste honderd jaar veranderde laat ik een aantal cijfers zien: In 1897, onder Russisch bestuur, sprak 40% van de bevolking als hoofdtaal Jiddisch, 30,1% … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , | 1 reactie

Ciurlionis als schilder

‘Bij terugkeer in de nacht van Kaunas naar Vilnius besloten we te wachten op de dageraad op de berg GyaAiminas. Vilnius op een zomernacht, Vilnius gezien vanaf de dageraad vanaf de berg GyaAiminas met uitzicht op de stad! We zagen … Lees verder

Geplaatst in kunst | Tags: , , , | 4 reacties

Ciurlionis

De meest bejubelde componist van Litouwen is Mikalojus Konstantinas Čiurlionis. Op de klassieke zender in dat land zijn voortdurend stukken van hem te horen. Hier is dat niet zo. Hoe kan dat? De vader van Čiurlionis was organist in Druskininkai. … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst, muziek | Tags: , , , , , | 5 reacties

Ganymedes

Bij de oude Grieken was Zeus de oppergod. Deze zelfde god heette later bij de Romeinen Jupiter. Dat de planeet Jupiter naar hem is genoemd is goed te begrijpen. Samen met Venus is hij de meest heldere planeet, maar Venus … Lees verder

Geplaatst in Astronomie, kunst | Tags: , , , | 1 reactie

Galla Placidia

In Ravenna staat een zeer oude kerk uit de vijfde eeuw die gewijd is aan het heilige kruis, de Santa Croce. Er zijn meer kerken met die naam, de beroemdste zijn die in Jeruzalem en die in Rome. De kerk … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , , | 1 reactie

Astrologische klokken

In met name Padua en Venetië kun je op diverse plaatsen klokken zien die niets met de “gewone” tijd te maken lijken te hebben. Het zijn astrologische klokken. Soms kun je ze duidelijk interpreteren. Ze zijn allemaal in de zestiende … Lees verder

Geplaatst in Astronomie, Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , , | 1 reactie

Monteverdi en het hof van Ferrara

Bij de dood van Baldesar Castiglione in 1529 liet keizer Karel V weten dat voor hem deze persoon een van de meest verfijnde mensen was geweest die hij gekend had. Waarschijnlijk had hij alleen maar diens boek gelezen, “het boek … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst, muziek, recensie | Tags: , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Bauhaus

De eerste helft van de twintigste eeuw was een roerige tijd: je had maar liefst twee wereldoorlogen en er was natuurlijk de Russische revolutie en de Spaanse burgeroorlog. Maar ook in de wereld van de kunst was er van alles … Lees verder

Geplaatst in kunst, maatschappij, recensie | Tags: , , , , , | 1 reactie

Nubië

De Nijl is de levensader van met name landen als Soedan en Egypte. Vanaf een bepaald punt in het huidige Egypte naar het zuiden waren er een aantal plaatsen met grote stroomversnellingen in de Nijl. Schepen konden daar niet zomaar … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst, recensie | Tags: , , , , , , , , , , , , , | 2 reacties

Jan van Steffeswert

Het Bonnefantenmuseum van Maastricht heeft naast een collectie moderne kunst vooral ook een grote collectie middeleeuwse kunst. Meerdere zalen met vooral veel houten beelden uit de vijftiende en zestiende eeuw vallen daarbij op. De meeste kunstenaars van die werken zijn … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , | 6 reacties

Sint Sebastiaan

In Gent is er een Sebastiaangilde dat nog steeds boogschutterswedstrijden organiseert. De heilige Sebastiaan is de patroonheilige van de boogschutters. Als Romeins soldaat die Christen bleek te zijn is hij in de derde eeuw na Christus de marteldood gestorven. Hij … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , | 1 reactie

De schetsen van Rubens

Rubens verluchtte boeken, maakte sculpturen,  ontwierp tapijten, beschilderde plafonds en daarnaast maakte hij ook nog eens gewone schilderijen: eigenlijk kennen de meesten van ons hem voornamelijk van dat laatste. Maar wie wist dat hij bijna steeds op hout of doek … Lees verder

Geplaatst in kunst, recensie | Tags: , , , | Een reactie plaatsen

Iran, bakermat van onze beschaving

Wie heeft de afgelopen jaren de verschillende afleveringen van “Onze man in Teheran” van Thomas Erdbrink gezien? Het programma vertelt veel over de huidige cultuur en de veranderingen die er in Iran plaats vinden. Je kunt via NPOstart alle afleveringen … Lees verder

Geplaatst in filosofie, Geschiedenis, kunst, maatschappij, recensie, taal | Tags: , , , , , , , , , , , , | 3 reacties

Franciscus van Assisi

Cimabue, portret van Franciscus van Assisi. Binnen twee jaar na zijn dood in 1226 werd Franciscus van Assisi heilig verklaard. En binnen enkele tientallen jaren was de door hem gestichte kloosterorde al verspreid over een groot deel van Europa. Kijken … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst, muziek | Tags: , , , , , , | 4 reacties

Maria Laach

In de Eifel zijn in het verleden veel vulkanen actief geweest. Als je het “Vulkanpfad” volgt krijg je een buitengewoon leerzame toelichting midden in de natuur: zowel de vulkanische activiteiten maar ook de latere ontginningen van basalt en tufsteen worden … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst, natuur | Tags: , , , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

De visioenen van Zacharias in de Hortus Deliciarum

Twee grote platen in dit boek uit het einde van de twaalfde eeuw gaan over de visioenen van Zacharias. Deze platen zijn nagetekend door Herrad von Landsberg of iemand die het deed in opdracht van haar. Ze zijn nagetekend van … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , | 1 reactie

Het iconografische programma van het koor van de Servaaskerk van Maastricht in de twaalfde eeuw

Oogverblindend mooi moeten de schilderingen zijn geweest in de Servaaskerk. Begin dertiende eeuw lezen we een ooggetuigenverslag bij Oskar von Wolkenstein. Hij roemt de Maastrichtse schilders naast die van Keulen als de beste van Europa.  “Als uns diu âventiure gieht, … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , , , , | 15 reacties

Herrad von Landsberg

Wie heeft er ooit gehoord van abdis Herrad von Landsberg? Bijna niemand vermoed ik. Ik kende haar tot voor kort ook niet. Ten onrechte, want zij was een zeer opmerkelijke vrouw. Zij leefde in dezelfde tijd als een andere beroemde … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , | 7 reacties

De abdij van Saint-Martin-du-Canigou

In het zuid-oosten van de Pyreneeën kun je vanaf het voormalige graafschap Conflent vanuit verschillende punten in de verte de hoogste top zien: de Pic du Canigou. Kom je dichterbij dan wordt het landschap steeds ruiger. Ten noorden van de … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , | 4 reacties

De abdij van Saint Michel de Cuixa

Karel de Grote droomde er van om een groot Christenrijk te stichten. Een van de manieren om dat voor elkaar te krijgen was om overal abdijen te stichten. Dit moesten tempels van Christelijke deugd en wijsheid worden van waaruit de … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , | 4 reacties

Museum Voorlinden

Al voor de tweede wereldoorlog bouwde Kurt Schwitters een huis van afvalmateriaal en beschouwde dat als een kunst-object. Bij de grote Kurt Schwitters-tentoonstelling meer dan tien jaar geleden in Boijmans werd dat huis nog een keer opnieuw opgebouwd en het … Lees verder

Geplaatst in kunst, recensie, theater | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Het laatste avondmaal van Leonardo da Vinci en de dierenriem

Toen Napoleon Milaan veroverde zag hij daar “het Laatste Avondmaal” van Leonardo da Vinci. Tussen 1495 en 1497 schilderde Leonardo het werk voor de eetzaal van het klooster S. Maria delle Grazie in die stad. Wat wilde Napoleon dat werk … Lees verder

Geplaatst in Astronomie, filosofie, Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , , , , , , | 4 reacties

De heilige ibis in Wenen

In Egypte werd in de oudheid de God Thoth vereerd. Thoth of Djehoety was de god van de maan, de magie, de kalender, de schrijfkunst en de wijsheid. Hij had volgens de mythologie het schrift uitgevonden en die kennis doorgegeven … Lees verder

Geplaatst in filosofie, Geschiedenis, kunst | Tags: , , , , , , , , , , , | Een reactie plaatsen

Het Beethoven Fries van Klimt en de negende Symfonie van Beethoven

De afgelopen week was ik met een aantal studenten van het Conservatorium van Rotterdam en een collega in Wenen. Waarom Wenen? Omdat het een stad is die rijk is aan kunst en omdat het de muziekstad van Europa bij uitstek … Lees verder

Geplaatst in Geschiedenis, kunst, muziek | Tags: , , , , , , , , | 5 reacties