Recente reacties
Anoniem op Trier in de middeleeuwen riky@freedom.nl op De mooiste klassieke muziek: d… Sietse Blijdorp op Sterrenstof meeuwstonnaer op Bloemen in de berm van de… Wenen, een paar muse… op Het Beethoven Fries van Klimt…
Category Archives: kunst
Romaans beeldhouwwerk in Keulen
Keulen heeft veel Romaanse kerken. Ik ken eigenlijk geen enkele plaats waar er meer te zien zijn. De Romaanse periode loopt globaal van 900 tot 1200, en in sommige steden kun je nog enkele decennia daar bij trekken. In die … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: blemmyes, kapitelen, Keulen, Romaans, Romaans beeldhouwwerk, Romaans portaal, Romaanse kapitelen, Romaanse kerk, Romaanse kunst in Keulen
Plaats een reactie
Arnt der Bilderschneider
Kijk hier naar een door mij gemaakte film van de tentoonstelling Een van de beste beeldhouwers van de vijftiende eeuw was volgens mij Arnt von Kalkar, of Arnt van Zwolle zoals hij ook wordt genoemd. Waarschijnlijk opgeleid in Vlaanderen werkte … Lees verder
Geplaatst in kunst, recensie
Tags: Arnt, Arnt van Kalkar, Arnt van Zwolle, Arnt von Kalkar, Gregorius, Gregorius Altar, Hochaltar, Joris altaar, Kalkar, museum Schnütgen, Nicolaikirche, predella, Sint Joris en de draak
3 reacties
Trier in de middeleeuwen
Aan het einde van de vijfde eeuw was er niets meer over van het ooit zo bruisende stadsleven in Trier en was het aantal inwoners dramatisch gedaald. Maar we zien desondanks nog steeds op lijsten de namen van bisschoppen die … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: Dom van Trier, Driekoningenhuis Trier, Liebfraukirche Trier, marktkruis, Maternus, Sint Gangolf Trier, Trier, Trier in de middeleeuwen
3 reacties
Trier in de Romeinse tijd
Korte tijd geleden waren we in Trier. Een stad waar veel over te vertellen valt. In dit artikel beperk ik me voornamelijk tot “Trier in de Romeinse tijd”, wat overigens waarschijnlijk ook de belangrijkste periode was voor de stad. Gedurende … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: Amfitheater, Amphitheater, Basilica, Porta Nigra, Romeinen, Romeinse tijd, Thermen, Trier
2 reacties
De verering van de heilige Ursula in Roermond
In 2002 en in 2013 zijn er twee afzonderlijke vondsten gedaan in de Munsterkerk van Roermond. De eerste vondst was op de zolder van de sacristie. Blijkbaar had nog nooit iemand daar gekeken. Er lag een schat aan relikwieën die … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: Annemarie Stauffer, Munsterkerk, Munsterkerk Roermond, relikwie, Ursula
1 reactie
Leonardo da Vinci en Josquin des Prez
Dit portret schilderde Leonardo da Vinci in Milaan en het vermoeden bestaat dat hij hier Josquin des Prez heeft afgebeeld. Wie was de beste kunstschilder die er rond 1500 leefde? En wie was toen de beste componist? Ik zeg Leonardo … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst, muziek
Tags: Ave Maria, de maagd op de rotsen, Josquin, Josquin des Prez, Laatste Avondmaal, Leonardo da Vinci, Savonarola, Sforza
2 reacties
De Mona Lisa
De musea mogen binnenkort weer open, zoals ook de kerken weer open mogen. Dit alles wel nog met restricties. Veel kerken zijn trouwens al open: je kunt er naar binnen lopen om te bidden. Zoals dat vroeger normaal was. De … Lees verder
In de war
Dit artikel gaat over cantate 66 van Bach. Een cantate die hij schreef voor tweede Paasdag. Bach probeert in zijn muziek de verwarring te laten horen, de verwarring waarin de leerlingen van Jezus verkeerden nu ze op zich zelf waren … Lees verder
Bonnefanten Museum
Maurizio Cattelan maakte een driedimensionaal zelfportret, Manhole, dat jaren lang iedereen die er langs liep aankeek, vanuit een gat in de grond. Dat was in museum Boijmans van Beuningen. Waar het nu gebleven is weet ik niet, want vanwege de … Lees verder
Johannes Ciconia en Johannes de Lymburgia
De periode tussen 1350 en 1450 noemt men soms de zwarte eeuw. Het was de tijd van de zwarte dood (de pest), de Frans-Engelse oorlog en de conflicten rond het pausdom. Van 1309-1376 was het pauselijk hof verplaatst van Rome … Lees verder
Kronos
In het Prado museum in Madrid hangt een schilderij waarop wordt afgebeeld hoe de Griekse god Kronos een kind op eet. Kronos had zijn vader Ouranos gecastreerd met een sikkel (ook te zien op het schilderij) en at zijn eigen … Lees verder
Geplaatst in Astronomie, kunst
Tags: Ans Hekkenberg, George van Hal, het kosmisch rariteitenkabinet, Kronos, Kryos, Rubens, Saturnus
Plaats een reactie
Het Bergportaal van de Servaaskerk
In 1214, bij de voltrekking van het tweede huwelijk van Otto IV, werd het nieuwe portaal van de Servaaskerk waarschijnlijk voor het eerst officieel in gebruik genomen. Het wordt het Bergportaal genoemd, omdat het zuid-westelijke deel van de kerk tegen … Lees verder
Nunc dimittis
In het Bergportaal van de Servaaskerk van Maastricht bevindt zich een merkwaardig beeld van Maria met kind. Dit enorme portaal* heeft in de loop van de tijd veel te lijden gehad, om te beginnen al in de tijd van de … Lees verder
Geplaatst in kunst, muziek
Tags: Bergportaal, Byrd, Lucas evangelie, Maastricht, nunc dimittis, Rembrandt, Servaaskerk, Simeon, Sint Servaas
1 reactie
Wat maakt de Servaaskerk van Maastricht uniek?
Een collega vroeg me laatst: het valt me op dat je vaak kerken vergelijkt met de Servaaskerk van Maastricht. Nu valt dat wel mee denk ik, maar ik doe dat al snel als het over Romaanse kerken gaat. Immers de … Lees verder
Toulouse en de kerk van Saint-Sernin
In een boek over Romaanse kunst zal ongetwijfeld een foto staan van de “Saint-Sernin”, een kerk in Toulouse. Afgelopen maandag heb ik deze kerk bezocht. En tegelijk heb ik nog enkele andere dingen in de stad gezien. De kerk is … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: Capitole, Maastricht, majestas domini, Romaans, Saint-Sernin, Saturnin, Sernin, Servaas, timpaan, Toulouse
3 reacties
Ciurlionis en Jinpa
Čiurlionis dacht in klanken en in beeld. Elke toon was voor hem een kleur. Aan een schilderij gaf hij namen als adagio of fuga. Zeker bij de muziek die hij schreef van 1907 tot 1909 passen naar mijn gevoel ook … Lees verder
Vilnius
Om een idee te geven hoe de samenstelling van de bevolking in de stad Vilnius de laatste honderd jaar veranderde laat ik een aantal cijfers zien: In 1897, onder Russisch bestuur, sprak 40% van de bevolking als hoofdtaal Jiddisch, 30,1% … Lees verder
Ciurlionis als schilder
‘Bij terugkeer in de nacht van Kaunas naar Vilnius besloten we te wachten op de dageraad op de berg GyaAiminas. Vilnius op een zomernacht, Vilnius gezien vanaf de dageraad vanaf de berg GyaAiminas met uitzicht op de stad! We zagen … Lees verder
Ciurlionis
De meest bejubelde componist van Litouwen is Mikalojus Konstantinas Čiurlionis. Op de klassieke zender in dat land zijn voortdurend stukken van hem te horen. Hier is dat niet zo. Hoe kan dat? De vader van Čiurlionis was organist in Druskininkai. … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst, muziek
Tags: Ciurlionis, Druskinieki, Kaunas, Litouwen, Symbolisme, Vilnius
5 reacties
Ganymedes
Bij de oude Grieken was Zeus de oppergod. Deze zelfde god heette later bij de Romeinen Jupiter. Dat de planeet Jupiter naar hem is genoemd is goed te begrijpen. Samen met Venus is hij de meest heldere planeet, maar Venus … Lees verder
Galla Placidia
In Ravenna staat een zeer oude kerk uit de vijfde eeuw die gewijd is aan het heilige kruis, de Santa Croce. Er zijn meer kerken met die naam, de beroemdste zijn die in Jeruzalem en die in Rome. De kerk … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: Die Kaiserin Galla Placidia, Galla Placidia, Heilige Helena, Henry Benrath, Laurentius, Ravenna, Santa Croce, Titiaan, Valerianus I
1 reactie
Astrologische klokken
In met name Padua en Venetië kun je op diverse plaatsen klokken zien die niets met de “gewone” tijd te maken lijken te hebben. Het zijn astrologische klokken. Soms kun je ze duidelijk interpreteren. Ze zijn allemaal in de zestiende … Lees verder
Geplaatst in Astronomie, Geschiedenis, kunst
Tags: astrologische klok, astronomische klok, Dogenpaleis, Francesca Pianta, Frari, graf Monteverdi, Padua, piazza dei Signori, Venetië
1 reactie
Monteverdi en het hof van Ferrara
Bij de dood van Baldesar Castiglione in 1529 liet keizer Karel V weten dat voor hem deze persoon een van de meest verfijnde mensen was geweest die hij gekend had. Waarschijnlijk had hij alleen maar diens boek gelezen, “het boek … Lees verder
Bauhaus
De eerste helft van de twintigste eeuw was een roerige tijd: je had maar liefst twee wereldoorlogen en er was natuurlijk de Russische revolutie en de Spaanse burgeroorlog. Maar ook in de wereld van de kunst was er van alles … Lees verder
Geplaatst in kunst, maatschappij, recensie
Tags: Bauhaus, Gropius, Johannes Itten, Kandinsky, Kunstnijverheidsschool Amsterdam, Piet Zwart
1 reactie
Nubië
De Nijl is de levensader van met name landen als Soedan en Egypte. Vanaf een bepaald punt in het huidige Egypte naar het zuiden waren er een aantal plaatsen met grote stroomversnellingen in de Nijl. Schepen konden daar niet zomaar … Lees verder
Jan van Steffeswert
Het Bonnefantenmuseum van Maastricht heeft naast een collectie moderne kunst vooral ook een grote collectie middeleeuwse kunst. Meerdere zalen met vooral veel houten beelden uit de vijftiende en zestiende eeuw vallen daarbij op. De meeste kunstenaars van die werken zijn … Lees verder
Sint Sebastiaan
In Gent is er een Sebastiaangilde dat nog steeds boogschutterswedstrijden organiseert. De heilige Sebastiaan is de patroonheilige van de boogschutters. Als Romeins soldaat die Christen bleek te zijn is hij in de derde eeuw na Christus de marteldood gestorven. Hij … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: Arnt van Kalkar, Bellini, boogschuttergilde, Gent, Mantegna, MSK Gent, pestheilige, Sint Sebastiaan
1 reactie
De schetsen van Rubens
Rubens verluchtte boeken, maakte sculpturen, ontwierp tapijten, beschilderde plafonds en daarnaast maakte hij ook nog eens gewone schilderijen: eigenlijk kennen de meesten van ons hem voornamelijk van dat laatste. Maar wie wist dat hij bijna steeds op hout of doek … Lees verder
Geplaatst in kunst, recensie
Tags: Antwerpen, Boijmans, Carolus Borromeüs, Rubens
Plaats een reactie
Iran, bakermat van onze beschaving
Wie heeft de afgelopen jaren de verschillende afleveringen van “Onze man in Teheran” van Thomas Erdbrink gezien? Het programma vertelt veel over de huidige cultuur en de veranderingen die er in Iran plaats vinden. Je kunt via NPOstart alle afleveringen … Lees verder
Geplaatst in filosofie, Geschiedenis, kunst, maatschappij, recensie, taal
Tags: Auramazda, Darius, Darius de Grote, Drents Museum, Iran, Parsi, Persepolis, Perzië, spijkerschrift, Zarathoestra, Zarathustra, Zoroastra, zoroastrisme
3 reacties
Franciscus van Assisi
Cimabue, portret van Franciscus van Assisi. Binnen twee jaar na zijn dood in 1226 werd Franciscus van Assisi heilig verklaard. En binnen enkele tientallen jaren was de door hem gestichte kloosterorde al verspreid over een groot deel van Europa. Kijken … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst, muziek
Tags: Über Liebe und Hass, Franciscus, Giotto, Goebaidoelina, Gubaidulina, H. Franciscus, Minderbroeders Maastricht
4 reacties
Maria Laach
In de Eifel zijn in het verleden veel vulkanen actief geweest. Als je het “Vulkanpfad” volgt krijg je een buitengewoon leerzame toelichting midden in de natuur: zowel de vulkanische activiteiten maar ook de latere ontginningen van basalt en tufsteen worden … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst, natuur
Tags: Eifel, Heinrich II, kapitelen, Laacher See, Maria Laach, Pfalzgraf Heinrich II, Romaans, Romaanse kapitelen, Romaanse kunst, Vulkanen, Vulkanpfad
Plaats een reactie
De visioenen van Zacharias in de Hortus Deliciarum
Twee grote platen in dit boek uit het einde van de twaalfde eeuw gaan over de visioenen van Zacharias. Deze platen zijn nagetekend door Herrad von Landsberg of iemand die het deed in opdracht van haar. Ze zijn nagetekend van … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: Herrad von Landsberg, Hogepriester Josua, Hortus deliciarum, Joshua, Visioenen Zacharias, Zacharias
1 reactie
Het iconografische programma van het koor van de Servaaskerk van Maastricht in de twaalfde eeuw
Oogverblindend mooi moeten de schilderingen zijn geweest in de Servaaskerk. Begin dertiende eeuw lezen we een ooggetuigenverslag bij Oskar von Wolkenstein. Hij roemt de Maastrichtse schilders naast die van Keulen als de beste van Europa. “Als uns diu âventiure gieht, … Lees verder
Herrad von Landsberg
Wie heeft er ooit gehoord van abdis Herrad von Landsberg? Bijna niemand vermoed ik. Ik kende haar tot voor kort ook niet. Ten onrechte, want zij was een zeer opmerkelijke vrouw. Zij leefde in dezelfde tijd als een andere beroemde … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: Brigitte Lesne, conductus, Herrad von Landsberg, Hortus deliciarum, Klooster Hohenburg, Klooster Odiliënberg
7 reacties
De abdij van Saint-Martin-du-Canigou
In het zuid-oosten van de Pyreneeën kun je vanaf het voormalige graafschap Conflent vanuit verschillende punten in de verte de hoogste top zien: de Pic du Canigou. Kom je dichterbij dan wordt het landschap steeds ruiger. Ten noorden van de … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: crypte, kapitelen, Oliba, Romaans, Saint Martin du Canigou
4 reacties
De abdij van Saint Michel de Cuixa
Karel de Grote droomde er van om een groot Christenrijk te stichten. Een van de manieren om dat voor elkaar te krijgen was om overal abdijen te stichten. Dit moesten tempels van Christelijke deugd en wijsheid worden van waaruit de … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: abdij, Abt Garin, Cuixa, kapitelen, Pietro Orseolo, Pre-romaans, Romaans
4 reacties
Museum Voorlinden
Al voor de tweede wereldoorlog bouwde Kurt Schwitters een huis van afvalmateriaal en beschouwde dat als een kunst-object. Bij de grote Kurt Schwitters-tentoonstelling meer dan tien jaar geleden in Boijmans werd dat huis nog een keer opnieuw opgebouwd en het … Lees verder
Geplaatst in kunst, recensie, theater
Tags: Leandro Erlich, Maurizio Cattelan, Ron Mueck, Song Dong, Voorlinden
Plaats een reactie
Het laatste avondmaal van Leonardo da Vinci en de dierenriem
Toen Napoleon Milaan veroverde zag hij daar “het Laatste Avondmaal” van Leonardo da Vinci. Tussen 1495 en 1497 schilderde Leonardo het werk voor de eetzaal van het klooster S. Maria delle Grazie in die stad. Wat wilde Napoleon dat werk … Lees verder
De heilige ibis in Wenen
In Egypte werd in de oudheid de God Thoth vereerd. Thoth of Djehoety was de god van de maan, de magie, de kalender, de schrijfkunst en de wijsheid. Hij had volgens de mythologie het schrift uitgevonden en die kennis doorgegeven … Lees verder
Geplaatst in filosofie, Geschiedenis, kunst
Tags: Baviaan, Djehoety, Egypte, Ibis, Kunsthistorisches, Kunsthistorisches Museum, Mantegna, mummie, papyrus, Sebastiaan, Thoth, Wenen
Plaats een reactie
Het Beethoven Fries van Klimt en de negende Symfonie van Beethoven
De afgelopen week was ik met een aantal studenten van het Conservatorium van Rotterdam en een collega in Wenen. Waarom Wenen? Omdat het een stad is die rijk is aan kunst en omdat het de muziekstad van Europa bij uitstek … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst, muziek
Tags: Beethoven, Gustav Klimt, Karlsplatz, Linke Wienzeile, negende symfonie Beethoven, Ode an die Freude, Otto Wagner, Schiller, Secession
7 reacties
Syracuse
Sycilië werd lang als de graanschuur van de omringende mediterrane landen beschouwd. De vruchtbare gebieden rond de Etna konden vele monden voeden. Ook waren er veel boomgaarden met sinaasappelen, pistache noten en de Siciliaanse wijn was beroemd. Kortom: daar wil … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: kathedraal Syracuse, Megara Hyblaea, Syracuse
Plaats een reactie
Solignac
Vanaf de tijd dat ik bij rondleidingen de Romaanse kapitelen in de Onze Lieve Vrouwe Basiliek en vooral ook die van de Servaaskerk van Maastricht van dichtbij heb gezien wil ik dichter bij het mysterie van deze objecten proberen … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: Cluny, kapitelen, Romaans, Romaanse kunst, Solignac
Plaats een reactie
Simorre
Bovenstaande foto is gemaakt door Hinde de Gooijer, zie ook https://hindeblog.wordpress.com/2018/03/11/duiven/ In het departement Gers, onderdeel van regio Occitanie, kun je vaak zo’n 100 km zuidelijker de toppen van de Pyreneeën zien liggen. Midden in dit departement, aan de rivier … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: Astarac, gefortificeerde kerk, Gers, Simorre, Villefranche d'Astarac
2 reacties
Lombez
Bij ons bezoek onlangs van Zuid-Frankrijk bezochten we twee keer een kathedraal. Over de kathedraal van Auch heb ik al een keer iets geschreven. Ook nu weer vergaapten we ons aldaar aan de prachtige vensters en het koorgestoelte uit omstreeks … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: Art Déco, Lombez, Petrarca, St. Élix d’Astarac, Vierzon
2 reacties
Het altaar-retabel uit de Sint Jan van den Bosch
Met mijn vrij reizen dag van de NS toog ik een week geleden vanuit Utrecht naar het zuiden. De voorspelling was: in het noorden motregen, in het uiterste zuiden veel zon. Dus ik besloot om een antiquariaat in Heerlen te … Lees verder
Geplaatst in Geschiedenis, kunst
Tags: altaar retabel, Den Bosch, Noord-Brabants museum, Sint Jan Den Bosch, the Garden of Earthly Delights, Tim Walker, Veronica
1 reactie
Stefan George, Richard Gerstl, Arnold Schönberg
Gisteren liep ik rond 12 uur in Amsterdam nabij een plek waar ik om half 2 wilde zijn in verband met een lezing en een concert in de Lutherse kerk. In de Athenaeumboekhandel zag ik veel interessante boeken liggen waar … Lees verder
Vervoering
Vervoering, wat een prachtig woord! Iemand kan in vervoering zijn. Hij is dan in een staat van verrukking, hij is buiten zinnen, niet meer helemaal van de wereld. In het Duits noem je dat “Entrückung”. In het Engels is het … Lees verder
Geplaatst in kunst, muziek
Tags: Entrückung, Gerstl, Muziekgebouw aan het IJ, Quatuor Diotima, Schönberg, Stefan George, strijkkwartet, strijkkwartet marathon, Symbolisme, vervoering
3 reacties
De kwintencirkel 